Art. 42-vragen BAS: ‘Gaat het opnieuw fout in sommige wijken van Alkmaar?’

Art. 42-vragen                                                                                  juni 2020

‘Gaat het opnieuw fout in sommige wijken van Alkmaar?’

In de jaren tien van deze eeuw is de leefbaarheid in veel wijken in Nederland fors verslechterd. Zoveel wordt duidelijk uit het in 2020 uitgekomen rapport ‘Veerkracht in het corporatiebezit’, dat is opgesteld door Aedes (Aedes is de landelijke brancheorganisatie van woningcorporaties in Nederland).

Vooral de laatste twee jaar is de concentratie van de laagste inkomens in de sociale huursector verder toegenomen en die laagste inkomens zijn in toenemende mate kwetsbaar. Vaak zijn er door de extramuralisering en ambulantisering problemen met betrekking tot de gezondheid (lichamelijk en/of geestelijk) en zijn er problemen met lichamelijke of geestelijke beperkingen. Bovendien kan er sprake zijn van een forse werkeloosheid en uitkeringsafhankelijkheid en zijn er specifieke problemen met de Nederlandse taal, integratie, schuldsanering en/of een verslaving. Men is kwetsbaar omdat men afhankelijk is en dus niet zelfredzaam.

Dat probleem wordt versterkt omdat steeds meer mensen met dezelfde problemen in dezelfde wijken terechtkomen. Midden en hogere inkomens trekken weg en lagere inkomens komen er voor in de plaats. Hierdoor ontstaat in veel steden een tweedeling tussen corporatiewijken met veel sociale huurwoningen met lage(re) huren en de overige wijken. Overlast en onveiligheid komen (veel) vaker voor in de kwetsbare buurten waardoor de problemen zich versterken en de leefbaarheid onder druk komt te staan.

Overdie was in het verleden een Vogelaarwijk. Ingrijpen werd toentertijd noodzakelijk geacht om de leefbaarheid van de wijk op te krikken en om gevoelens van overlast en onveiligheid te verminderen. Dat is in min of meerdere mate gelukt. Echter, ook in Overdie spelen opnieuw problemen, ook hier is weer sprake van een concentratie van lage huren, lage inkomens en groeiende kwetsbaarheid. Een ontwikkeling die bevestigd werd door een specialist uit de woningwereld die, tijdens een bijeenkomst met raadsleden, zei dat de leefbaarheid in Overdie in toenemende mate onder druk staat?

BAS wil graag weten of de leefbaarheid in Overdie en andere wijken van Alkmaar opnieuw in gevaar komt en stelt daarom de volgende art. 42-vragen.

  1. Kent het college het rapport ‘Veerkracht in het corporatiebezit’ en deelt het college de bevindingen in het rapport?
  2. Kan het college aangeven hoe de wijk Overdie scoort in vergelijking met 2015 op de volgende indicatoren: woningen (toe- of afname goedkope en dure sociale huur, geliberaliseerde huur en koop), bewoners (toe- of afname aandeel werkenden, aandeel niet-werkenden, aandeel bijstandsgerechtigden), veiligheid (toe- of afname vernielingen, inbraken, geweldsmisdrijven)? Kunt u dit ook aangeven voor De Hoef?
  3. Is er volgens het college naar aanleiding van het antwoord op vraag 2 sprake van positieve of negatieve ontwikkeling van de wijk Overdie? Wilt u uw antwoord onderbouwen?
  4. Door de extramuralisering en ambulantisering zijn veel kwetsbare mensen met psychiatrische problemen uitgestroomd naar huizen met lage huren. Is deze ontwikkeling ook zichtbaar in Overdie en De Hoef? Zo ja, is er hierdoor sprake van toename van problemen?
  5. Overweegt het college maatregelen (eventueel in samenwerking met andere partners in het maatschappelijk veld) om de situatie in Overdie en De Hoef structureel te verbeteren?
  6. Zijn er in Alkmaar buiten Overdie en De Hoef andere buurten of wijken waar sprake is van een groeiende concentratie van laagste inkomens in de sociale huursector en waar dus sprake is van een groeiende kwetsbaarheid? Zo ja, kan het college aangeven waar en overweegt het college om stappen te zetten om de situatie te verbeteren?
  7. Het Ministerie van BZK heeft een analyse-instrument (de leefbaarometer) ontwikkeld om een eventuele verslechtering van de leefbaarheid in wijken en buurten in een vroeg stadium te herkennen. Meerdere gemeenten hebben hier sinds 2015 gebruik van gemaakt met regelmatig positieve resultaten. Wordt dit instrument ook in Alkmaar ingezet? Zo ja, bevestigen de gegevens uit de barometer een verslechtering van de leefbaarheid in Overdie en De Hoef?

Medio juni is een manifest verschenen van 15 burgemeesters in Nederland. Zij geven het volgende aan: De coronacrisis veroorzaakt in achterstandswijken een exponentiële groei van problemen als onderwijsachterstand, armoede, huiselijk geweld, werkloosheid en ondermijnende criminaliteit. De tweedeling in de maatschappij en de kansenongelijkheid nemen toe.

  1. Kent het college dit manifest? Onderschrijft het college de conclusies van het manifest? Ziet het college deze ontwikkelingen in Alkmaar (graag specificeren), zo ja, waarom heeft het college dit manifest niet medeondertekend? En gaat het college met een actieprogramma’s komen om de gesignaleerde problemen op te lossen?